Het Helmroestmos (Frullania dilatata) behoort tot de levermossen. De roestbruine kleur gaf aanleiding tot de Nederlandse naam en je kan er inderdaad niet echt omheen: het mos vormt matten met kleurschakeringen die van groen tot bruin variëren. Dit kleurenpalet maakt voor mij dit mos tot een heel aantrekkelijke verschijning.
Helmroestmos (Frullania dilatata) - Ranst 17/03/2010
Het mos is niet echt zeldzaam, maar door de voorkeur voor bomen die in vochtige omgeving staan (broekbossen bv.) zijn de biotopen waar we het aantreffen meestal iets minder evident te betreden en is de kans dat je het mos op een gewone wandeling tegenkomt toch wat kleiner.
Helmroestmos (Frullania dilatata) - Ranst 17/03/2010
Tijdens de mossenexcursie afgelopen dinsdag in het Vrieselhof (Oelegem – Ranst) konden we het op twee plekken kort bij het wandelpad aantreffen op ongeveer anderhalve meter hoogte op een boomstam. Opmerkelijk was het voorkomen op dezelfde boomstammen van het Bleek boomvorkje (Metzgeria furcata) (hierover schreef ik reeds vroeger een berichtje) en Schijfjesmos (Radula complanata) (dat bericht volgt één van de volgende dagen). Blijkbaar vinden we dit mossentrio vaak op dezelfde groeiplaatsen (hetgeen ook door de literatuur wordt bevestigd).
Aangezien het dinsdagvoormiddag betrokken en grauw weer was, heb ik gewacht op het voorspelde lentezonnetje van woensdag om er enkele foto’s van te gaan maken.
Helmroestmos (Frullania dilatata) - Ranst 17/03/2010
Bijzonder bij dit mos is de manier waarop het probeert om water op te slaan: De bovenlob van de bladeren is rond en helmvormig gekromd (het tweede deel van de Nederlanse naam !), de onderlob daarentegen is steeds zakvormig. Hierdoor kan tussen de beide lobben voldoende water bewaard worden om uitdroging te voorkomen. Zo zie je maar weer dat elk mos zijn unieke aanpassing aan de omstandigheden heeft …
Helmroestmos (Frullania dilatata) - Ranst 17/03/2010
